توفان ذهنی

آموزش برنامه نویسی PHP و طراحی وب – قسمت چهارم

آموزش برنامه نویسی PHP و طراحی وب – قسمت چهارمReviewed by محمد مخلوقی on Jun 25Rating:

در جلسات قبلی با سینتکس و نحوه نوشتن دستورات زبان برنامه نویسی PHP آشنا شدیم و در این جلسه قصد داریم قبل از شروع آموزش طراحی صفحات HTML ، یک مورد پروژه ی کاربردی را انتخاب و تحلیل کنیم و سپس با ذهن باز تر به سراغ قسمت بعدی آموزش برویم. با ما همراه باشید.

در ابتدا می خواهیم یک مورد آموزشی ساده را جهت طراحی در جلسات بعدی انتخاب کنیم. ما یک نرم افزار تحت وب دفترچه تلفن را برای طراحی در دوره آموزشی مد نظر داریم. در این مورد آموزشی شما تقریبا با تمامی موارد پایه ای مورد نیاز طراحی وب آشنا خواهید شد و پس از اتمام و البته تمرین و تمرکز خوب قادر خواهید بود سیستم های دیگری را طراحی و پیاده سازی نمایید.

گام اول در یک پروژه ی نرم افزاری، مشخص کردن هدف و تجزیه و تحلیل دقیق سیستم می باشد. اهمیت این امر آن چنان بالاست که کوتاهی در آن می تواند پروژه را با شکست مواجه کند. ما در این قسمت قصد داریم سیستم دفترچه تلفن آنلاین را تحلیل کنیم و تمامی امکانات مورد نیاز آن را سنجیده و مستند سازی و مدل سازی کنیم و سپس به پیاده سازی آن بپردازیم.

بهترین کار برای تحلیل و به چالش کشیدن موضوعیت یک پروژه طرح سوال و دادن پاسخ منطقی و قانع کننده به آن است؟

سیستم دفترچه تلفن آنلاین چه سیستمی است؟

این سیستم همانطور که از نامش پیداست یک نرم افزار دفترچه تلفن به صورت آنلاین است که کاربر از آن می تواند در هر زمان و مکانی با داشتن دسترسی به اینترنت به آن دسترسی پیدا کند. کاربر در این سیستم می تواند مخاطبان خود را مدیریت کند.

این سیستم دقیقا چه امکاناتی خواهد داشت؟

انتظارات ما از این سیستم بر آورده کردن نیاز هایی مثل

  • تعریف مخاطب
  • جستجوی مخاطب
  • مشاهده اطلاعات مخاطب
  • حذف مخاطب
  • تعریف کاربران دارای دسترسی به سامانه و مدیریت آن ها

 

چه کسانی قرار است با سیستم کار کنند؟

دو دسته از کاربران هستند که می توانند با سیستم کار کنند: مدیر، کاربر معمولی

 

وسعت امکانات سیستم در چه حدی است؟

در این دوره آموزشی یک سیستم ساده با حداقل امکانات خواهیم داشت.

 

 

بررسی دقیق تر امکانات و وظایف در سیستم

وظایف کاربر معمولی(A)
۱ می تواند در سیستم ثبت نام کند و منتظر تایید مدیر بماند.
۲ می تواند مشخصات خود را ویرایش کند.
۳ می تواند دسته بندی های مخاطبان خودش را مدیریت کند(اضافه.(مثال: دسته خانواده، کار، بازاریابی و…)، ویرایش، حذف)
۴ می تواند مخاطب های مربوط به خودش را مدیریت کند(اضافه، ویرایش، حذف)
۵ می تواند مخاطب هایی را که خودش در سیستم وارد کرده است مشاهده کند.

 

وظایف کاربر مدیر(B)
۱ می تواند کاربران ثبت نام کرده را تایید کند.
۲ می تواند کاربران را مدیریت کند(اضافه، ویرایش، حذف)
۳ می تواند مشخصات خود را ویرایش کند.
۴ می تواند دسته بندی های مخاطبان خودش را مدیریت کند(اضافه.(مثال: دسته خانواده، کار، بازاریابی و…)، ویرایش، حذف)
۵ می تواند مخاطب های مربوط به خودش را مدیریت کند(اضافه، ویرایش، حذف)
۶ می تواند مخاطب هایی را که خودش در سیستم وارد کرده است مشاهده کند.

 

 

بسیار خب تا به اینجا توانستیم وظایف مربوط به کسانی(Actor) که با سیستم تعامل دارند را مشخص کنیم. حال بایستی به سراغ تحلیل اتفاقاتی که در سیستم با انجام هر فعالیت روی می دهد برویم. به عنوان مثال اگر یک مدیر کاربری را حذف کند چه تغییراتی در سیستم روی خواهد داد؟ برای پاسخ دادن به این قبیل مسایل بایستی سناریو نویسی کنیم.

 

سناریو قسمت وظایف کاربر معمولی(A)
۱ می تواند در سیستم ثبت نام کند و منتظر تایید مدیر بماند.
۱٫۱ نام کاربری مورد نظر کاربر در سیستم موجود نباشد
۲ می تواند مشخصات خود را ویرایش کند.
۳ می تواند دسته بندی های مخاطبان خودش را مدیریت کند(اضافه.(مثال: دسته خانواده، کار، بازاریابی و…)، ویرایش، حذف)
۳٫۱ برای حذف یک دسته بایستی ابتدا آن دسته شامل مخاطبی نباشد و بایستی مخاطبان را از آن دسته خارج کند(وگرنه مخاطبان به دسته ی نامعلوم مرتبط می شوند)
۴ می تواند مخاطب های مربوط به خودش را مدیریت کند(اضافه، ویرایش، حذف)
۵ می تواند مخاطب هایی را که خودش در سیستم وارد کرده است مشاهده کند.
سناریو قسمت وظایف کاربر مدیر(B)
۱ می تواند کاربران ثبت نام کرده را تایید کند.
۲ می تواند کاربران را مدیریت کند(اضافه، ویرایش، حذف)
۲٫۱ نام کاربری برای کاربر جدید در سیستم موجود نباشد.
۳ می تواند مشخصات خود را ویرایش کند.
۴ می تواند دسته بندی های مخاطبان خودش را مدیریت کند(اضافه.(مثال: دسته خانواده، کار، بازاریابی و…)، ویرایش، حذف)
۴٫۱ برای حذف یک دسته بایستی ابتدا آن دسته شامل مخاطبی نباشد و بایستی مخاطبان را از آن دسته خارج کند(وگرنه مخاطبان به دسته ی نامعلوم مرتبط می شوند)
۵ می تواند مخاطب های مربوط به خودش را مدیریت کند(اضافه، ویرایش، حذف)
۶ می تواند مخاطب هایی را که خودش در سیستم وارد کرده است مشاهده کند.

 

در مورد موارد فوق بایستی حضورتان عرض کنیم که به دلیل سادگی سیستم پیچیدگی محسوسی در بخش سناریوها مشاهده نمی شود ولی در سیستم های پیچیده تر شرایط و سناریوها بسیار پیچیده و دارای شرایط خاص می باشند. اما چیزی که واضح است موارد فوق شما را با نحوه ی سناریو نویسی به خوبی آشنا می کند.

 

پس از تکمیل سناریو ها بایستی نمودارهای تحلیلی مثل USE CASE را جهت مدل سازی سامانه پیاده سازی کنیم.

تعریف نمودار Use Case :

نمودار مورد کاربرد ساده ترین نمودار در UML است و یک نمای کلی از سیستم را نمایش می دهد. در این نمودار رابطه ی بین کاربران و موارد کاربرد با یکدیگر نشان داده می شود. در این نمودار می توان فعالیت های اصلی سیستم را به راحتی مشاهده کرد. ما در هر نرم افزار یک نمودارمورد کاربر اصلی داریم. در سیستم های بزرگ نمودار را به چندین قسمت تقسیم می کنند ولی در نهایت ما تنها یک نمودار مورد کاربرد داریم.

توجه داشته باشید که این نمودار نشان دهنده ی فعالیت ها در سیستم هست و به چگونگی انجام آن ها نمی پردازد.

هر نمودار Use Case از U.C ها و Actor ها(کسان یا سیستم های خارجی که با سیستم ما تعامل دارند) تشکیل شده است. که U.C ها را به صورت بیضی و بازیگران در سیستم را به شکل آدمک و ارتباطات آن ها را به وسیله ی خطوط مشخص می کنیم.

تعریف Use Case :

هر Use Case از یک فعالیت تشکیل شده است. در نمودار می توان ارتباط بین آن ها را مشخص کرد البته چگونگی انجام آن ها را مشخص نمی کند و برخی شروط محدود را در این نمودارها نشان می دهیم. به عنوان مثال Use Case های مربوط به سیستم مورد نظر ما به این صورت است.

U.C های مربوط به کاربر معمولی
ثبت نام در سیستم register
ویرایش مشخصات Edit profile
افزودن دسته مخاطبان Add Category
ویرایش دسته مخاطبان Edit Category
حذف دسته مخاطبان Remove Category
افزودن مخاطب Add Contact
ویرایش مخاطب Edit Contact
افزودن مخاطب به دسته خاص Add to category
حذف مخاطب از دسته خاص Remove from category
مشاهده مخاطبان Show contacts

 

U.C های مربوط به کاربر مدیر
تایید کاربر ثبت نام کرده Approve user
افزودن کاربر Add user
ویرایش کاربر Edit user
حذف کاربر Remove user
ویرایش مشخصات Edit profile
افزودن دسته مخاطبان Add Category
ویرایش دسته مخاطبان Edit Category
حذف دسته مخاطبان Remove Category
افزودن مخاطب Add Contact
ویرایش مخاطب Edit Contact
افزودن مخاطب به دسته خاص Add to category
حذف مخاطب از دسته خاص Remove from category
مشاهده مخاطبان Show contacts

 

نمودار ساده شده ی Use Case برای پروژه ما با حداقل ارتباطات به همراه حذف ارتباطات مشترک کاربر مدیر با کاربر معمولی به صورت زیر هست.

 

نمودار Use Case

نمودار Use Case

شما نیز می توانید جهت مدل سازی از نرم افزارهایی همچون Enterprise Architect و Rational Rose استفاده بفرمایید.

 

مدل سازی این سیستم را می توان به صورت کامل تر دنبال کرد که ما برای درک اولیه شما به نمودار UC و سناریوها بسنده می کنیم. نمودارهای دیگری مثل نمودار کلاس،نمودار توالی و… نیز در مبحث مدل سازی وجود دارند که بایستی در یک پروژه ی حرفه ای و تجاری مدل سازی را به صورت کامل انجام داد. برای مبحث آموزشی ما تا همین مرحله کافی است و شما در صورت علاقه به فعالیت حرفه ای در این زمینه می توانید دانسته های خود را درباره مدل سازی سیستم که بخشی از مهندسی نرم افزار است با مطالعه مقالات و کتب مربوطه افزایش دهید.

در این جلسه نحوه ی کار سامانه برای ما مشخص شد و توانستیم امکانات آن را تحلیل کنیم. در جلسات بعد به آموزش پایه ی طراحی صفحات وب می پردازیم.

نظر شما درباره جلسات آموزشی طراحی وب و برنامه نویسی PHP چیست؟ سوالی دارید؟ می توانید آن را با ما در میان بگذارید.

0 پاسخ

ارسال یک پاسخ

در گفتگو ها شرکت کنید.

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *